أبو علي سينا

مقدمهء مصحح 32

قراضه طبيعيات ( فارسى )

ملك مظفر ابو صالح . . . تا اين كتاب را ترجمه كنند پس ترجمه كردند . » « 1 » محمد بن عمر رادويانى مؤلّف ترجمان البلاغة ( ص 2 ) گويد : « تصنيفها بسيار ديدم . . . چون عروض و معرفت القاب و قوافى همه بتازى ديدم و بفايدهء وى يك گروه مردم را مخصوص ديدم . . . » . شهمردان بن ابو الخير در نزهت نامهء علائى « 2 » گويد : « و شنيدم كه خداوند ماضى علاء الدوله . . . خواجهء رئيس بو على سينا را گفت : اگر علوم اوايل بعبارت پارسى بودى من توانستمى دانستن و بدين سبب به حكم فرمان دانشنامهء علائى ساخت . . . » . و نيز همان مؤلّف گويد « 3 » : « چند كتاب ساخته‌ام از آن جمله يكى كتاب البدائع است . . . پس از بهر آنچه بتازى بود خواستم تا فايدت آن متداول و بيشتر گردد و ميان خواص و عوام عام باشد كتابى ساختم بپارسى درى . . . » « 4 » .

--> ( 1 ) - رش : آقاى دكتر مهدى بيانى ، نمونهء سخن فارسى ص 6 - 7 ؛ مرحوم استاد محمد تقى بهار ملك الشعراء ، سبك‌شناسى ج 2 ص 15 - 16 . ( 2 ) - نسخهء خطى كتابخانهء مجلس شوراى ملى شمارهء 784 ص 14 . ( 3 ) - رش : آقاى دكتر مهدى بيانى ، نمونهء سخن فارسى ص 173 . ( 4 ) - براى نظاير اين اقوال در قرن ششم ، رش : ابو المعالى عبد اللّه بن محمد ميانجى معروف به عين القضاة ( مقتول بسال 525 هجرى ) ، مقدمهء رسالهء يزدان شناخت ( چاپ تقوى ) ص 7 - 8 ؛ ابو المعالى نصر اللّه بن عبد الحميد شيرازى ، مقدمهء كتاب كليله و دمنه ( چاپ امير نظام گروسى ) ص 27 ؛ شرف الدين محمد بن مسعود مسعودى ( استاد رضى الدين نيشابورى : رش ، مقالهء راقم اين سطور در نشريهء دانشكده ادبيات تبريز سال سوم شمارهء 5 - 6 ص 94 - 96 ) ، جهان دانش ( نشريهء انجمن سالنامهء دبيرستان پهلوى تهران ، سال تحصيلى 1314 - 1315 ) ص 4 ؛ گفتار ابو بكر عبد اللّه بن محمد معروف بشيخ نجم الدين رازى ( متوفى بسال 654 هجرى ) در كتاب مرصاد العباد ( چاپ تهران 1312 هجرى شمسى ) ص 7 - 8 نيز قابل ملاحظه است . براى ذكر ضرورت و علل ترجمهء كتب از عربى به فارسى ، رش : مقدمهء كتاب قصص الانبياء و سير الملوك ، ترجمهء فارسى منسوب بشيخ محمد حويزى ( ابو محمد جريرى ؟ ) .